Het recept voor een goede tekst

Er is geen kant-en-klaar recept, laat ik dat benadrukken. Een goede tekst begint met een stukje onderzoek: wat wil mijn klant? Ik vraag wat mensen aanspreekt en vervolgens waarom: sommige verhalen of rapporten lees je met plezier, andere stukken kosten moeite. Welke schrijfstijl past bij de vraag en welk smaak heeft mijn klant? Een tekst moet bij de boodschap passen: een verhaal over de gevolgen van een ziekte geeft informatie naast aandacht voor persoonlijke ervaringen. Het gaat niet alleen om woorden, maar om het samenspel tussen woorden, beeld en vorm; als tekstschrijver ben ik op zoek naar de juiste mix, omdat een kant-en-klaar recept ontbreekt.

Ingrediënten voor een heldere tekst

Een tekst bestaat uit woorden en zinnen in de juiste samenhang. Daarom is het zo belangrijk om eerst na te denken over wat ik ga zeggen. Wat wil ik vertellen en voor wie is dat belangrijk? Deze stap vraagt tijd en aandacht. Door met anderen te praten over wat ik wil vertellen, maak ik een begin. Ik vraag mensen wat zij van mijn verhaal vinden, ik nodig hen uit om hun mening te geven en zet deze gesprekken op papier om mijn gedachten te ordenen. Kortom, ik maak eerst een plan voordat ik ga schrijven.

Een boeiende tekst

Schrijven vraagt concentratie. De verleiding is groot om andere dingen te doen die ook nog moeten gebeuren. Schrijven vraagt tijd. Ik voer hele gesprekken in mijn hoofd wanneer ik schrijf. Schrijven is herschrijven. Het verhaal komt op papier en dan leg ik het weg, want een goede tekst heeft net als lekker eten tijd nodig. Na een dag herlees ik het of laat ik het door anderen lezen. Wanneer het stuk voor studenten bedoeld is, vraag ik een student. Is het een tekst voor hulpverleners, dan vraag ik een zorgverlener. Ik luister naar het commentaar, want het is gratis advies.

The proof of the pudding is in the eating

Uiteindelijk telt het resultaat: smaakt de soep? Smaken verschillen, mijn graadmeter ben ikzelf en mijn klant: zijn wij beiden tevreden? Mijn smaak is als volgt: ik houd van kort en bondig schrijven in gewone taal, waarbij ik de lezer aanspreek. Schrijven is een vak en is te leren. Goed schrijven is een kunst. Mijn schrijftips tot slot:

• kies de juiste ingrediënten en zet alles van te voren klaar;
• maak een plan en houd daar aan vast;
• laat het op smaak komen en geef het tijd;
• proef regelmatig, vraag anderen hun mening en leer daarvan.

Ik schrijf graag: nieuwsbrieven, folders of webteksten, je kunt altijd met vragen bij mij terecht. Ook met vragen voor een goed soep recept! Opmerkingen over mijn blog zijn welkom: neem gerust contact op.

Het bericht Soep of de kunst van helder schrijven verscheen eerst op Spinnenweb Teksten.

Spinnenweb teksten: luisteren

Schrijven is luisteren

Schrijven is schrappen en vooral kiezen. Er zijn mensen die gemakkelijk hun gedachten in woorden op papier zetten. Ik help hen vaak om te kiezen, te ordenen en te schrappen. Er zijn ook mensen die moeite hebben om een woord op papier te krijgen. Ik ga met hen in gesprek, luister naar hun woorden en zet hun gedachten op papier. Het klinkt eenvoudig, het is echter de kunst om de woorden zo te kiezen dat deze het gewenste beeld oproepen. Denk bijvoorbeeld aan het doorvertellen van een verhaal. Elke keer dat een verhaal opnieuw verteld wordt, verandert er iets, zodat het verhaal verandert. Welk beeld wil je oproepen? Een foto van een spinnenweb kan symbool staan voor een kunstwerk of voor de noodzaak om een stofdoek te pakken.

Welk beeld zoekt mijn klant?

Communicatie is niet eenvoudig, daarom gebruik ik een simpele test te toetsen of een beeld werkt. Vraag jezelf af welk beeld je wilt overbrengen en probeer het uit door te gaan praten met iemand. Kijk in zijn of haar ogen, zoek herkenning, vraag feedback. Persoonlijke communicatie is het allersterkste middel om een boodschap over te brengen. Het voordeel van een gesprek is dat je meteen kunt toetsen of jouw boodschap overkomt en waar eventuele knelpunten zitten. Neem degene met wie je in gesprek bent serieus. Zeg niet: jij snapt het niet, wanneer de ander vragend kijkt. Leer van het gesprek wat wel of niet werkt. Zo vind  je de juiste woorden om een beeld uit te drukken.

Een blog als kaart

Wanneer je jouw beeld in een gesprek kunt overbrengen, ga dan op zoek naar aanvullende middelen zoals sociale media en gedrukte media. Elk communicatiemiddel heeft zijn sterke en zwakke kanten. Internet biedt 24 uur toegankelijke actuele informatie. Een folder of brochure veroudert snel, maar heeft als sterk punt dat je deze op je gemak kunt doorbladeren. Mijn blog Winterstilte heb ik dit jaar als kaart af laten drukken, want ik heb bij de kerstboom liever kerstkaarten dan een computer.

Wil je een vrijblijvend advies? Graag maak ik een persoonlijke afspraak zodat je mij kunt vertellen wat je wilt en zodat ik kan meedenken hoe je dat het beste kunt bereiken.

Het bericht Tekstschrijven: beelden in woorden vangen verscheen eerst op Spinnenweb Teksten.

Winterstilte: aandacht voor mijn klanten

Om dit te illustreren gebruik ik het woord stilte, een woord dat in mij opkomt wanneer ik aan de winter denk. Stilte vanwege de witte deken over het landschap. Stilte waarin je alleen het geluid van knerpende sneeuw onder je schoenen hoort. Stilte die je voelt in de heldere lucht en de frisse kou. Stilte, waarin beltonen van mobiele telefoons ontbreken.

Evenwicht tussen kloktijd en innerlijke tijd

Naar aanleiding van mijn vorige blog over ‘Vloeibare stilte’ kreeg ik een reactie van een lezer die mij attendeerde op het boek van Joke Hermsen getiteld ‘Stil de tijd’. Joke Hermsen is schrijfster en filosofe en in dit boek houdt zij een pleidooi voor een langzame toekomst. Zij onderscheidt kloktijd en innerlijke tijd. Kloktijd is het ‘druk, druk, druk’ gevoel, het idee dat tijd tegenwoordig niet meer bij te benen is en dat wij gedwongen zijn om aan alles mee te doen. Innerlijke tijd is een tijd van reflectie en gaat over de eigen ervaring in het heden, waarin de ervaring van het verleden verwerkt is. Joke Hermsen is op zoek naar een evenwicht tussen beide vormen van tijd.

Creatieve aandacht

De afgelopen weken heb ik haar bijbehorende roman ‘Blindgangers’ gelezen, dit verhaal speelt zich af in de sneeuw. Ook hier winterse stilte. Sommige personen in haar roman hebben er grote moeite mee dat zij onbereikbaar zijn omdat hun mobiele telefoon geen bereik heeft. Volgens mij is het feit dat ik mobiel soms niet bereikbaar ben heel belangrijk voor mijn klanten. Tijdens een gesprek heb ik ruimte om de ander ongestoord te ontmoeten. Zo kan ik extra aandacht besteden aan de vragen van degene met wie ik in gesprek ben en kan ik creatief meedenken. Vervolgens werk ik dat in stilte uit, in mijn innerlijke tijd.

Teksten: eenvoudig helder

Stilte in mijzelf vertalen naar woorden. Dat is het creatieve proces waarbij beelden een rol spelen en waarbij stilte nodig is om te kunnen komen tot een heldere tekst, waarin woorden staan die de boodschap van mijn klant overbrengen. Eenvoudig heldere teksten.

Mocht je willen reageren, ik hoor graag van je. Gelukkig ben ik in stilte ook goed bereikbaar via de mail.

Het bericht Winterstilte: aandacht voor mijn klanten verscheen eerst op Spinnenweb Teksten.

Peter en Nico zitten naast elkaar op de bank: de één met zijn Mac, de ander met zijn I-pad. “Zullen we vrienden worden op LinkedIn?” vraagt Peter. “Ja, leuk,” antwoordt Nico. Zij kunnen elkaar echter niet vinden. De verbinding met het lokale netwerk verloopt moeilijk, op internet komen allerlei boodschappen en mensen voorbij en voor ze het weten, zijn ze een uur verder, ieder voor zich bezig,  maar niet met elkaar. Terwijl ze nog geen 30 cm van elkaar af zitten, zijn zij geen vrienden geworden op internet. Komisch of triest?

digi bi Snoopy

Digi bi

Ik ben van voor het digitale tijdperk. Misschien dat ik daarom soms wat zuinig kijk wanneer mensen vol lof over social media praten. Ik zal eerlijk zijn: als communicatiemiddel is internet natuurlijk niet meer weg te denken en het heeft veel voordelen. En bloggen is iets dat ik leuk vind. Toch merk ik dat ik mijn vraagtekens heb en ik noem mijzelf daarom tweeslachtig: een digi bi. Gek eigenlijk wanneer je bedenkt dat ik voor websites teksten schrijf.

Oude en nieuwe communicatiemiddelen

Je moet op internet, anders besta je niet, is een veelgehoorde uitdrukking. Nu is internet een nieuw communicatiemiddel zoals de tv in de jaren ’60 van de vorige eeuw. Voor alle nieuwe communicatiemiddelen geldt dat het extra werk is. Je moet de oude methoden niet bij het vuilnis te zetten, maar je moet je communicatie uitbreiden en het nieuwe middel op de juiste manier gaan inzetten. Mijn motto is daarom: overdrijf het belang van social media niet: bedenk wat je met Facebook, LinkedIn, bloggen, een website, Twitter en andere social media wilt doen.

Kies de juiste social media

Het allerbelangrijkste advies is: denk na! Wat wil je bereiken? Wat kun je zelf doen? Waar zitten jouw klanten? Wanneer zij op Facebook actief zijn, is het wellicht handig met hen via Facebook te communiceren. Zijn zij actief op Twitter, stuur dan tweets de wereld in. Dat is deel 1 van mijn advies. Mijn tweede advies is: kies. Twitteren als een kip zonder kop of sociaal doen via Facebook zonder plan is zonde van jouw en mijn tijd. Vergeet niet dat de persoonlijke benadering het sterkste communicatiemiddel is dat er bestaat. Het is ook het duurste, het kost relatief veel tijd en is niet altijd haalbaar. Daarom zijn aanvullende communicatiemiddelen belangrijk zoals nieuwsbrieven (gedrukt of digitaal) en social media. In jouw persoonlijke aanpak ligt echter de grootste kracht als mens en als bedrijf. Blijf bij jezelf en kijk naar wat je wilt bereiken. Ga voor kwaliteit.

Ga digitaal en blijf sociaal

Wanneer je digitaal bezig bent, let dan op de volgende punten:

• bezint voor je begint,
• doe het gericht en
• leg accenten.

Het is net als met woorden. Schrijven is schrappen. Het kan slimmer zijn om gewoon een gesprek te voeren via de telefoon of iemand uit te nodigen voor een kop koffie of een glas wijn. Je bent trouwens van harte welkom om bij mij langs te komen: appeltaart eten via social media is nog steeds niet mogelijk!

Het bericht Zakelijk bloggen: digitaal sociaal verscheen eerst op Spinnenweb Teksten.